Βιβλίο “Αριστομένης Προβελέγγιος: Ο αρχιτέκτων ως υπνοβάτης”

Διαθέσιμο
Παραγγελία: info@heliarch.gr

ISBN: 978-618-88428-1-6
ΣΕΛΙΔΕΣ: 96
ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ: 14,9×21 εκ.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Παναγιώτης Τουρνικιώτης
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ & ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΥ: FineDesign

Ο Αριστομένης Προβελέγγιος, ο Άρης, σπούδασε αρχιτεκτονική στην Αθήνα και Πολεοδομία στο Παρίσι, αλλά πέρα από αυτά ήταν μια πολυσχιδής προσωπικότητα με πλούσιο έργο σε πολλούς τομείς, αφήνοντας διαχρονική σφραγίδα που είναι σήμερα ακόμα ζωντανή και επίκαιρη. Πολιτικά ενεργός και μάχιμος από τα νιάτα, άφησε ζωγραφικό έργο, μεγάλο μέρος του οποίου έχει δωρηθεί στην Εθνική Πινακοθήκη, υπήρξε ποιητής και συγγραφέας δοκιμίων για την αρχιτεκτονική, την πόλη και το τοπίο, και βεβαίως ταυτόχρονα αρχιτέκτονας/πολεοδόμος. Συμφοιτητής με τον Γιώργο Κανδύλη και τον Κωνσταντίνο Δοξιάδη, ταξίδεψε στο Παρίσι με το μυθικό Ματαρόα, ως υπότροφος της γαλλικής κυβέρνησης, και συνεργάστηκε στενά με τον Le Corbusier. Το αρχιτεκτονικό έργο του, στο Παρίσι και στην Αθήνα, φέρνει τη σφραγίδα της εποχής του και τα χνάρια του Le Corbusier. Ταξίδεψε άλλωστε στο Παρίσι, το 1965, στην ταφή του στην αυλή του Λούβρου, για να αποθέσει χώμα από την Ακρόπολη, πλάι στον Malraux, εκ μέρους των αρχιτεκτόνων της Ελλάδας. Στην Αθήνα, τη δεκαετία του 1960, κίνησε γη και ουρανό για να ανοίξει ο αρχιτεκτονικός διάλογος και το δημόσιο ενδιαφέρον στην αρχιτεκτονική και την πόλη, προεδρεύοντας στο Σύλλογο Αρχιτεκτόνων και οργανώνοντας μεγάλα συνέδρια. Στη δικτατορία επέστρεψε στο Παρίσι και δίδαξε ενώ στο τέλος, πάλι στην Αθήνα, γνώρισε μεγάλη αναγνώριση και το 1998 ανακηρύχθηκε επίτιμος διδάκτορας της Σχολής Αρχιτεκτόνων ΕΜΠ.

Όλα τα παραπάνω σκιαγραφούν μια εξαιρετική και πολυσύνθετη προσωπικότητα, που θεωρούμε πρότυπο για τη σύγχρονη εποχή και τη σύγχρονη δημιουργία, και για αυτό αναλάβαμε, ως Ελληνικό Ινστιτούτο Αρχιτεκτονικής, την οργάνωση μιας έκθεσης στο εργαστήριο της οδού Κυκλάδων στην οποία συγκεντρώνονται αδημοσίευτα ή λιγότερα γνωστά τεκμήρια του έργου και του βίου σε μια φυσική και πολυμεσική εγκατάσταση. Η στρατηγική της έκθεσης και αυτού του μικρού βιβλίου που τη συνοδεύει φιλοδοξεί να αναδείξει τον άνθρωπο μέσα στο έργο του με θραύσματα που συντελούν ως ψηφίδες σε ένα ελλιπές ψηφιδωτό. Η δυνατότητα να ωφεληθούμε από τη συνεργασία με τον ανεψιό του, αρχιτέκτονα Γιώργο Προβελέγγιο, μας επέτρεψε την πρόσβαση σε τεκμήρια, κυρίως σχέδια, που είχαν παραμείνει ως τώρα στην αφάνεια. Η Σχολή Αρχιτεκτόνων του ΕΜΠ συνέβαλε καθοριστικά στη διαχείριση και ανάδειξη των τεκμηρίων. Η Εθνική Πινακοθήκη, Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτσου, επέτρεψε να έρθουμε σε άμεση επαφή με το ζωγραφικό έργο. Τους ευχαριστούμε. Εξίσου σημαντική ήταν η επιλογή να οργανωθεί η έκθεση στο εργαστήριο της Ιωάννας Σπητέρη, στην οδό Κυκλάδων, στην Κυψέλη, στο οποίο εγκατέστησε ο Προβελέγγιος τον προσωπικό του χώρο εργασίας και δημιουργίας, όταν το ζεύγος Σπητέρη έφυγε στη Βενετία και στο Παρίσι. Το ατελιέ αυτό είναι ένα μικρό κομψοτέχνημα κορμπυζιανής έμπνευσης, που απηχεί το modulor και έχει αποκατασταθεί στην αφετηριακή μορφή του από τον Διονύση Σοτοβίκη. Απογυμνωμένο από τις μεταγενέστερες επεμβάσεις, επιτρέπει την αφή με την ίδια την υλική μορφή που εγκατέστησε ο Προβελέγγιος και αποτελεί το φυσικό πεδίο μια απροσδόκητης εγκατάστασης που ενεργοποιεί τον χώρο με ήχο, εικόνα, κίνηση και δράση.

Παναγιώτης Τουρνικιώτης
Πρόεδρος, ΕΙΑ